gahetNA in the National Archives

Baljuw en Vierschaar ZH

3.03.08.224
H. Spijkerman
Nationaal Archief, Den Haag
1989
cc0
This finding aid is written in Dutch.

Beschrijving van het archief

Naam archiefblok:

3.03.08.224
Author: H. Spijkerman
Nationaal Archief, Den Haag
1989
CC0

Periode:

1574-1813

Omvang:

37,60 meter; 249 inventarisnummers.

Taal van het archiefmateriaal:

Het merendeel der stukken is in het Nederlands

Soort archiefmateriaal:

Het gehele archief is verfilmd.

Archiefbewaarplaats:

Nationaal Archief, Den Haag

Samenvatting van de inhoud van het archief:

Samen met het college van welgeboren mannen vormde de baljuw een gerecht of Hoge Vierschaar. Zij waren competent tot het doen van uitspraken in zowel halszaken - waarop lijf- of doodstraffen waren gesteld - als boetstraffelijke zaken. In civiele zaken trad de Hoge Vierschaar op als college van hoger beroep. Ook had de baljuw - al dan niet samen met welgeboren mannen - taken op bestuurlijk gebied, zoals het handhaven van de openbare orde, het maken van keuren, de belastinginning en (rooms-katholieke) godsdienstzaken. Hett archief is gevormd door baljuw en Hoge Vierschaar van Zuid-Holland en door de baljuw. Het is onderverdeeld in een algemeen deel, met notulen, missiven, rekesten, en een bijzonder deel, waarin ondermeer zijn ondergebracht stukken betreffende (voor)onderzoeken, procedures en tenuitvoerleggingen in criminele zaken, papieren betreffende boetstraffelijke zaken, processtukken en financiële afwikkelingen in civiele zaken (contentieuze en voluntaire zaken). Verder zijn er documenten op het gebied van regelgeving, openbare orde, belasting- en religieuze zaken en enige losse stukken.

Archiefvormers:

  • Baljuw en Hoge Vierschaar van Zuid-Holland, 1574-1811 (1813)

Archiefvorming

Inhoud en structuur van het archief

Aanwijzingen voor de gebruiker

Verwant materiaal

Beschikbaarheid van kopieën

Afgescheiden archiefmateriaal

Verwante archieven

Overzicht van geraadpleegde bronnen

Balen, Jansz., M., Beschrijvinge der Stad Dordrecht, vervattende haar begin, opkomst, toeneming en verdere staat alsmede een verzameling van eenige geslachtsboomen der adellijke en aanzienlijke heerengeslachten. (2 dln., Dordrecht, 1677). Beekman, A.A, De Republiek in 1795. Geschiedkundige Atlas van Nederland, kaart XIV ('s-Gravenhage, 1913). Bergh, L.Ph.C. van den, 'De baljuwen', in: Het Nederlandsch Rijksarchief, I (1857) pp. 235-303. Bergh, L.Ph.C . van den, Oorkondenboek van Holland en Zeeland. (2 dln., Amsterdam/Den Haag, 1867-1873). Blécourt, A.S. de, De ambachten in Rijnland, Delfland en Schieland. Een overzicht der ontwikkeling van wetgeving, bestuur en rechtspraak in deze landschappen. (Haarlem, 1902). Blécourt, A.S. de, De organisatie der gemeenten gedurende de jaren 1795-1811. (Haarlem, 1903). Blécourt, A.S. de, Ambacht en gemeente. De regering van een Hollandsch dorp gedurende de 17e, 18e en 19e eeuw. (Zutphen, 1912). Boom, H. ten, Inventaris van de rechterlijke archieven van Rotterdam, 1489-1811. (Rotterdam, 1985). Boom, H. ten, De reformatie in Rotterdam, 1530-1585. (Amsterdam, 1987). Boomgaard, J.E.A., Holland in kaart en beeld. (Tiel, 1984). Bos-Rops, J.A.M.Y., e.a., De archieven in Zuid-Holland. (2 bdn., Alphen aan den Rijn, 1983). Brokken, H.M., 'De voormalige Hollandse gebieden in de provincie Noord-Brabant. Enkele inleidende opmerkingen', in: Holland, 14 (1982) pp. 121-127. Brokken, H.M., Het ontstaan van de Hoekse en Kabeljauwse twisten. (Zutphen, 1982). Brokken, H.M., en H. de Schepper. 'Beheer en controle van de overheidsfinanciën in de Nederlanden tot omstreeks 1600', in: P.J. Margry, E.C. van Heukelom, A.J.R.M. Linders, red., Zes eeuwen Rekenkamer. Van 'camere van der rekeninghen' tot algemene rekenkamer. ('s-Gravenhage, 1989) pp. 15-56. Coopmans, J.P.A., 'Het district in rechtshistorisch perspectief', in: Gemeentelijk Jaarboek. ('s-Gravenhage, 1966) pp. 13-39. ’Costumen van Delfland’, in: Verslagen en Mededeelingen van de Vereeniging tot uitgave der bronnen van het oude Vaderlandsche Recht, deel IV ('s-Gravenhage, 1903) pp. 549-555. Dalen, J.C. van, Geschiedenis van Dordrecht. (2 dln., Dordrecht, 1931, 1936). Dolk, TH. F.J.A., Geschiedenis van het hoogheemraadschap Delfland. ('s-Gravenhage, 1939). Downer, W., Inventaris der Archieven van de Rechterlijke Colleges, die te Delft hebben gefungeerd tot in het jaar 1811. ([Delft], 1956). Eerden, M. van, Inventaris van het archief van Baljuw en Welgeborenen van Rijnland (1933, onuitgegeven). Egmond, F. 'De hoge jurisdicties van het 18e-eeuwse Holland', in: Holland, 19 (1987) pp. 129-161. Engels, P.H., De geschiedenis der belastingen in Nederland, van de vroegste tijden tot op heden (Rotterdam, 1848). Eyck, J. van der, Corte Beschrijvinge, mitsgaders Handvesten, Privilegiën, Costumen ende Ordonnantiën van den lande van Zuyt-Holland (Dordrecht, 1628). Fockema Andreae, S.J., Bijdragen tot de Nederlandsche Rechtsgeschiedenis (3 dln., Haarlem, 1888-1914). Fockema Andreae, S.J., Het bestuur van het Hollandsche Platteland. Werken Historisch Genootschap Utrecht. Derde serie 45 (1922). Fockema Andreae, S.J., Verslag aan dijkgraaf en hoogheemraden van Rijnland uitgebracht omtrent Rijnlands oude archieven (z.p., 1930). Fockema Andreae, S.J., 'De nieuwe archiefbewaarplaats van het Baljuwschap Rijnland (1579-1582), in: Nederlands Archievenblad, 39 (1931-1932) pp. 115-118. Fockema Andreae, S.J., 'Aanteekeningen omtrent het baljuwschap Rijnland', in: Tijdschrift voor Rechtsgeschiedenis, XI (1932) pp. 236-264. Fockema Andreae, S.J., De oude archieven van het hoogheemraadschap van Rijnland, 1255-1857 (z.p., 1933). Fockema Andreae, S.J., Het hoogheemraadschap van Rijnland. Zijn recht en zijn bestuur van den vroegsten tijd tot 1857 (Leiden, 1934). Fockema Andreae, S.J., De Nederlandse staat onder de Republiek (Amsterdam, 1962). Fox, J. 'Baljuwen en schouten in Holland. Hoe bij de derde afdeling van het Algemeen Rijksarchief naar hun benoeming te zoeken', in: Holland, 12 (1980) pp. 35-37. Fremery, J. de, Supplement Oorkondenboek van Holland en Zeeland (Den Haag, 1902). Fruin, J.A., De oudste rechten der stad Dordrecht en van het baljuwschap van Zuid-Holland (2 dln., 's-Gravenhage, 1882). Fruin, R., Geschiedenis der staatsinstellingen in Nederland tot den val der republiek. Uitgegeven door H.T. COLENBRANDER ('s-Gravenhage, 1901). Fruin, R., De studie van het oud-vaderlandsche recht en de archieven. Rede, uitgesproken op 14 november 1910 bij de aanvaarding van het hoogleraarsambt aan de Universiteit van Amsterdam (Middelburg, 1910). Fruin, R., De gestie van dr. R.C. Bakhuizen van den Brink als archivaris des Rijks, 1854-1865, hoofdzakelijk uit zijne ambtelijke correspondentie toegelicht ('s-Gravenhage, 1926). Gilissen, J. 'Les phases de la codification et de l'homologation des coutumes dans les XVII provinces des Pays-Bas', in: Tijdschrift voor Rechtsgeschiedenis, XVIII (1950) pp. 36-67 en 239-290. Gilissen, J., Historische inleiding tot het recht, (2 dl. Antwerpen, 1986 en 1989). Gonnet, C.J., De meester van den scherpen zwaarde te Haarlem (Haarlem, 1917). Gosses, L.H., 'De vorming van het graafschap Holland', in: H. Gosses en J.F. Niermeyer, Dr. I.H. Gosses, Verspreide geschriften (Groningen, 1946) pp. 239-344. Groot Placaet-Boeck, vervattende de placaten, ordonnantien ende edicten vande Doorluchtige Hoog Mog. Heeren Staten Generael der Vereenighde Nederlanden ende vande Ed. Groot Mog. Heeren Staten van Hollandt en West-Vrieslandt, mitsgaders vande Ed. Mog. Heeren Staten van Zeelandt (9 dln., 's-Gravenhage, 1658-1796). Hart, G., 't Rijnland's Huis, 1578-1978 (Leiden, 1979). Hazewinkel, H.C., Honderd jaar gemeentelijke archiefzorg (Rotterdam, 1957). Henderikx, P.A., 'De zorg voor de dijken in het baljuwschap Zuid-Holland en in de grensgebieden ten oosten daarvan op het einde van de 13e eeuw', in: Geografisch tijdschrift, Nieuwe Reeks, 11 (1977) pp. 407-428. Hubrecht, P.F., De onderwijswetten in Nederland en hare uitvoering, vijfde afdeling E, wetenschap en kunst, 2 ('s-Gravenhage, 1882). Keuren en ordonnantien over den Lande en Bailliuwschappe van Schielant (2 dln., Rotterdam, 1739 en 1782). Ketelaar, F.C.J. 'Jan van Houts "Registratuer"', in: Nederlands Archievenblad, 84 (1980) pp. 400-412. Kocken, M.J.A.V., Van stads- en plattelandsbestuur naar gemeentebestuur. Proeve van een geschiedenis van ontstaan en ontwikkeling van het Nederlandse gemeentebestuur tot en met de Gemeentewet van 1851 ('s-Gravenhage, 1981). Kort, J.C., Het Archief van de Graven van Holland. Rijksarchieven in Holland, Inventarisreeks nr. 23 ('s-Gravenhage, 1981). Kruisheer, J. G., Oorkondenboek van Holland en Zeeland tot 1299, dl. 2: 1222-1256 (Assen/Maastricht, 1986). Leeuwen, S. van, Costumen, Keuren ende Ordonnantien van het Baljuwschap ende Lande van Rijnland (Leiden/Rotterdam, 1667). Leeuwen, S. van, Handvesten ende privilegien van den Lande van Rijnland, met den Gevolge van dien (Leiden/Rotterdam, 1667). Linden, J. van der, Verhandeling over de judicieele practijcq, of Form van Procedeeren, voor de Hoven van Justitie in Holland gebruikelijk (Leiden, 1794). Maanen , R.C.J. van, Stadsarchief van Leiden, 1574-1816 (Leiden, 1986). Martens van Sevenhoven, A.H., De Justitieele Colleges in de steden en op het platteland van Holland, 1795-1811 (Utrecht, 1912). Meddens-van Borselen, A., De baljuwen van Rijnland, 1588-1795. Onuitgegeven scriptie behorend bij een doctoraal werkcollege geschiedenis aan de RUL, 1987. Monte Verloren, J.PH. de 'Hoven in Holland', in: Opstellen aangeboden aan prof. jhr. dr. D.G. Rengers Hora Siccama, 1906-1942 (Utrecht, 1942) pp.107-157. Monte Verloren, J.PH. de, en J.E. Spruit, Hoofdlijnen uit de ontwikkeling der rechterlijke organisatie in de Noordelijke Nederlanden tot de Bataafse omwenteling (6e druk, Deventer, 1982). Muller, S. Hzn., Over de oudste geschiedenis van Schieland (Amsterdam, 1914). Niermeyer, J. F., Delft en Delfland. Hun oorsprong en vroegste geschiedenis (Leiden, 1944). Overvoorde , J.C., Uit de geschiedenis van het Raadhuis te Leiden (Leiden, 1916). Oudenhoven, J. van, Oudt-Hollandt, nu Zuydt-Hollandt; vervangende een generale Beschrijvinge, mitsgaders de Privilegiën, Keuren, Hant-vesten, Costuymen, Herkomens, Observatien ende Gewijsdens van de voorsz. landen (Dordrecht, 1654). Oudenhoven, J. van, Oude Hollandsche Landen, Heeren, Luyden, Rechten en Rechtsplegingen (Amsterdam, 1743). Pot, C.W. van der, Bestuurs- en Rechtsinstellingen der Nederlandse Provinciën (Zwolle, 1949). Riemsdijk, Th.H.F. van, en J. Ph. de Monte Verloren., De rechtspraak van den graaf van Holland (2dln., Utrecht, 1932-1934). Rijperda Wierdsma, J.V., Politie en Justitie, een studie over Hollandsche Staatsbouw tijdens de Republiek (Leiden, 1937). Schelhaas, T.N., Bestuursarchieven betreffende het Land van Voorne, 1594-1811. Inventarisreeks Rijksarchieven in Holland, nr. 1 ('s-Gravenhage, 1974). Schelhaas, T.N. 'De inrichting van het stads- en plattelandsbestuur in Holland ten tijde van de Republiek', in: Jaarboek van het Centraal Bureau voor Genealogie, 30 (1976) pp. 47-61. Schepper, H. de, Rechter en Administratie in de Nederlanden tijdens de 16e eeuw (Alphen aan den Rijn, 1981). Smit, H.J., De rekeningen der graven en gravinnen uit het Henegouwse huis, dl. 3: Inleiding (Utrecht, 1939). Smit, J., De Zuidhollandsche weeskamers (Alphen aan den Rijn, 1946). Stol, T. 'Opkomst en ondergang van de Grote Waard', in: Holland, 13 (1981) pp. 129-145. Tegenwoordige Staat der Vereenigde Nederlanden, delen I- IV, (Amsterdam, 1741, 1744, 1746 en 1749). Unger, J.H.W., De Regeering van Rotterdam, 1328-1892. Deel I van: Bronnen voor de geschiedenis van Rotterdam (Rotterdam, 1892). Wall, P.H. van de, Handvesten, Privilegiën, Voorregten en Costumen der stad Dordrecht (3 dln., Dordrecht, 1790). Zwaardemaker, A.F. 'De interjurisdictionele verhoudingen in het strafrecht van de Republiek der Verenigde Nederlanden', in: Tijdschrift voor Strafrecht, XLIX (1939) pp. 221-267.

Bijlagen

Beschrijving van de series en archiefbestanddelen

Comments by visitors

Post new comment
The content of this field is kept private and will not be shown publicly.
  • Web page addresses and e-mail addresses turn into links automatically.
  • Lines and paragraphs break automatically.
  • Allowed HTML tags: <p> <a> <em> <strong> <br> <abbr>
  • Converts capital HTML tags to lower case HTML tags e.g. <A> to <a>.
gahetNA is a website of the Society for the Nationaal Archief in cooperation with the Nationaal Archief and Spaarnestad Photo.
Advanced
Search in collections
Search in: