gahetNA in het Nationaal Archief

Achtergrond

De slavernij op Curaçao

In 1634 veroverde de West-Indische Compagnie het eiland Curaçao op de Spanjaarden. Vanaf dat moment gebruikte de Compagnie het eiland vooral om Afrikaanse slaven te verhandelen. Een deel van de Afrikaanse slaven bleef op het eiland. Zij werden gekocht door lokale handelaars en plantagehouders.

Gedurende de gehele periode van de slavernij kwam het voor dat slaveneigenaars één of meerder slaven en slavinnen vrijlieten. Bijvoorbeeld wegens trouwe dienst of vanwege een kind, voortgekomen uit een relatie met een slavin. Ook probeerden vrijgelaten slaven hun familieleden vrij te kopen. Een dergelijke vrijlating staat bekend als een manumissie en ging gepaard met een zogenaamde vrijbrief. Dit was een schriftelijk bewijs van de vrijlating dat door de gouverneur van het eiland werd afgegeven.

Om de vrijlatingen ordelijk te laten verlopen en om te voorkomen dat slaveneigenaren zich gemakkelijk van oude slaven zouden ontdoen, werden er in de negentiende eeuw een aantal wettelijke bepalingen ingesteld. Zo werd bepaald dat vrijgelaten slaven hun vrijbrief bij zich moesten dragen, dat deze brief gepubliceerd moest worden en dat vrijlating van een slaaf de voormalig eigenaar niet ontdeed van zijn verplichtingen jegens het onderhoud van de vrijgelatene. Ook schuldeisers van de slaveneigenaar moesten op de hoogte worden gesteld van manumissies. Het verminderen van het aantal slaven stond immers gelijk aan een vermindering in het vermogen.

Op 1 juli 1863 werd op Curaçao de slavernij afgeschaft. De slaveneigenaren werden voor het verlies van hun eigendom door de Nederlandse staat gecompenseerd.

Manumissies in archieven

De op Curaçao verleende manumissies zijn te vinden bij het Nationaal Archief in het Oud-Archief van Curaçao tot 1828, het Nieuw-Archief van Curaçao van 1828-1848 en het archief van het Ministerie van Koloniën van 1814-1863. In het Centraal Historisch Archief van Curaçao zijn manumissies terug te vinden in de archieven van het Gouvernement. 

Van alle in het Nationaal Archief in Nederland aangetroffen manumissiebrieven zijn samenvattingen (regesten) gemaakt door To van der Lee, die gebundeld zijn uitgegeven in het boek: T. van der Lee, Curaçaose Vrijbrieven 1722-1863.

Slavernij

 

Reacties

Nieuwe reactie inzenden
Velden gemarkeerd met een sterretje (*) zijn verplicht
De inhoud van dit veld is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.
  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Toegelaten HTML-tags: <p> <a> <em> <strong> <br> <abbr>
  • Zet HTML-elementen in hoofdletters om naar kleine letters.
CAPTCHA
Deze vraag is om te testen of u een menselijke bezoeker bent en om geautomatiseerde spam te voorkomen.
Uitgebreid
Zoek in collecties
Zoek in