Prins Bernhard Fonds
- Archiefinventaris
- Inleiding
- Inventarisnummers
- Bestanden
- Alle scans (0)
2.20.66
Archiefburo Voorzee
Nationaal Archief, Den Haag
(c) 2011
Beschrijving van het archief
Naam archiefblok:
Prins Bernhard Fonds 1980-1999
Prins Bernhard Fonds
Periode:
1979-2006
merendeel 1980-1999
Omvang:
23,00 meter; 765 inventarisnummers
Taal van het archiefmateriaal:
Het merendeel der stukken is in het Nederlands.
Soort archiefmateriaal:
Normale geschreven, getypte en gedrukte documenten, geen bijzondere handschriften. Een aantal mappen bevat enkele foto’s.
Archiefbewaarplaats:
Nationaal Archief, Den Haag
Samenvatting van de inhoud van het archief:
Het archief bevat stukken betreffende het verwerven en beheren van gelden ter ondersteuning van initiatieven en ter beloning van prestaties op het gebied van Nederlandse cultuur en kunst, en op het feitelijk toekennen van deze gelden (of waardering) in de vorm van subsidies, beurzen, opdrachten, prijzen en onderscheidingen. Het archief bevat veel informatie over personen die de ondersteuning of waardering hebben ontvangen, of ervoor zijn voorgedragen.
Archiefvormers:
- Stichting Prins Bernhard Fonds, 1946-1999
Archiefvorming
Geschiedenis van de archiefvormer
Het fonds werd opgericht te Londen in 1940 als Prins Bernhard Spitfirefonds, op initiatief van werknemers van Shell Curaçao. Het had tot doel militair materieel aan te schaffen voor de bevrijding van Nederland. Daartoe werden gelden bijeengebracht in de koloniën, vooral Nederlands-Indië, en in de eerste oorlogsjaren zijn inderdaad bedragen geschonken aan de Nederlandse en de Britse regering waarmee vliegtuigen, schepen en tanks werden gekocht.
In 1946 is het fonds opnieuw opgericht onder de naam Prins Bernhard Fonds, deze keer met als doel het nationale Nederlandse cultuurgoed te behouden en uit te dragen, in een sfeer van geestelijke weerbaarheid en zelfwerkzaamheid. Prins Bernhard was beschermheer, ofwel “regent”. In de loop der jaren is het werkterrein van het landelijke fonds ruimer geworden, en maakte het conserveren grotendeels plaats voor initiatiefnemen, aanmoedigen en waarderen.
In de onderhavige periode 1980-1999 bewoog het fonds zich op het gebied van wetenschap, culturele vorming, beeldende kunst, literatuur, muziek, theater, monumentenzorg en natuurbehoud. Het gaf beurzen voor opleidingen, aanmoedigingssubsidies voor beginnende kunstenaars, opdrachten tot projecten, en beloningen voor oeuvres. De Anjerfondsen in de provincies en drie grote steden bleven doorgaan met het ondersteunen en stimuleren van plaatselijke en regionale culturele activiteiten. De door het Prins Bernhard Fonds ingestelde cultuurprijzen hebben grote bekendheid gekregen in het Nederlandse culturele circuit. Een bijzondere plaats nam de onderscheiding De Zilveren Anjer in; deze was bestemd voor personen die zich gedurende lange tijd vrijwillig en onbetaald hadden ingezet voor cultuur of natuur.
Het Prins Bernhard Fonds verkreeg in de periode 1980-1999 zijn inkomsten uit kleine schenkingen via de jaarlijkse Anjercollecte en direct-mailacties; het meedelen in de opbrengst van de kansspelen BankGiro Loterij en Lotto; grote schenkingen van vermogende gevers waaruit jarenlang kon worden geput voor een aangewezen doel (Fondsen op Naam); beleggingswinst uit eigen vermogen (vooral bedoeld voor het draaiend houden van de organisatie).
Eind 1999 is de naam van het Prins Bernhard Fonds statutair gewijzigd; de naam luidde voortaan Prins Bernhard Cultuurfonds. In het jaar 1999 werd financiële ondersteuning verleend aan meer dan 2500 projecten en personen.




Reacties