Nationaal Archief. Collectie, tentoonstellingen en activiteiten

Rotterdamsche Bank

2.18.33
D.J. Wijmer
Nationaal Archief, Den Haag
2012
(c)

Beschrijving van het archief

Naam archiefblok:

2.18.33
Auteur: D.J. Wijmer
Nationaal Archief, Den Haag
2012

(c)

Periode:

1755-1985
merendeel 1863-1964

Omvang:

95.00 meter; 2839 inventarisnummers.

Taal van het archiefmateriaal:

Het merendeel der stukken is in het Nederlands.

Soort archiefmateriaal:

Normale geschreven, getypte en gedrukte documenten, geen bijzondere handschriften.

Archiefbewaarplaats:

Nationaal Archief, Den Haag

Samenvatting van de inhoud van het archief:

Het archief bevat series notulen van vergaderingen van aandeelhouders, van commissarissen en van de driectie, jaarstukken en dossiers. Deze documenten betreffen de organisatie van de bank, overname van andere banken, deelneming in en kredietverlening aan bedrijven, effectenbedrijf, vermogensbeheer, betalingsverkeer en lidmaatschappen van verenigingen. Ook zijn archieffragmenten bijkantoren, dochterbedrijven en van overgenomen bankbedrijven aanwezig.

Archiefvormers:

  • Rotterdamsche Bankvereeniging NV, 1911-1947
  • Rotterdamsche Bank NV, 1947-1964

Beschrijving van de series en archiefbestanddelen

      • De Deposito- en Administratie-Bank NV was een Rotterdams bankiershuis, opgericht bij akte van 7 november 1900. Doel van de onderneming was het beheer van vermogen voor derden, het optreden als beheerder of trustee bij obligatieleningen met hypothecair verband, het deelnemen in syndicaten en consortiums, het uitoefenen van het bankiersbedrijf, het uitvoeren van financiële operaties in de ruimste zin en alle andere handelszaken waartoe de directie in overleg met de toezichthouders besloot. In de praktijk was de bank vooral een effectenbank, en intensief betrokken bij aandelenemissies. Het maatschappelijk kapitaal bedroeg ƒ 20.000.000,-, waarvan bij oprichting ƒ 4.000.000,- werd geplaatst. Al na ruim tien jaar, op 1 april 1911, fuseerde de bank met de Rotterdamsche Bank tot de Rotterdamsche Bankvereeniging, waarmee de op één na grootste bank van Nederland ontstond.

      • Determeijer Weslingh & Co was een Amsterdams effectenhuis, opgericht in 1765, en vanouds actief in de goederenhandel voordat men zich toelegde op de beter renderende handel in wissels en effecten. In 1911 nam de Rotterdamsche Bankvereeniging een belang in het bedrijf als commanditaire vennoot. De acquisitie was door de Rotterdamsche Bankvereeniging vooral bedoeld als middel van toegang tot de Amsterdamse effectenbeurs. In het kantoorgebouw van Determeijer Weslingh & Co aan de Keizersgracht 706 werd tijdelijk het kantoor Amsterdam van de Rotterdamsche Bankvereeniging ondergebracht.

      • Vanaf 1911 nam de Rotterdamsche Bankvereeniging op grote schaal kleinere regionale en lokale bankinstellingen over. De bank groeide hierdoor in enkele jaren méér dan in de eerste vijftig jaar van haar bestaan en werd een van Nederlands grootste banken. De overgenomen bedrijven werden niet opgenomen in de eigen organisatie, maar ondergebracht in de op 13 mei 1916 opgerichte Nationale Bankvereeniging (Nato) in Utrecht. Deze bank werd opgericht door de Rotterdamsche Bankvereeniging, A. Bloembergen & Zonen's Bank te Leeuwarden (sinds 1912 al gelieerd aan de Rotterdamsche Bankvereeniging), de Bank Van Huydecoper & Van Dielen te Utrecht (voorheen al gelieerd aan Rotterdamsche Bank en de Rotterdamsche Bankvereeniging), de Firma Geertsema Feith & Co te Groningen en de Nationale Bank te Leiden, alle met terugwerkende kracht per 1 januari 1916 overgenomen en voortgezet. De activiteiten van de Nato startten op 1 juli 1916. De overnames van de Rotterdamsche Bankvereeniging in Zuid-Nederland werden ondergebracht in de Zuid-Nederlandsche Handelsbank (Zuidbank) in Tilburg, eveneens een meerderheidsparticipatie. Alleen de nieuwe vestigingen in de buurt van Rotterdam, Den Haag en Amsterdam werden onder eigen naam uitgeoefend. Het maatschappelijk kapitaal van de Nato bedroeg bij oprichting in 1916 ƒ 10.000.000,-, waarvan ƒ 5.000.000,- geplaatst en volgestort. Dit werd op 1 juli 1917 vanwege de uitbreiding van activiteiten verhoogd met ƒ 1.000.000,- tot ƒ 6.000.000,-.

      • De NV Van Splunder & Co's Bank werd opgericht op 16 juli 1921 door de bankier Leendert van Splunder Lzn. te Sliedrecht en de weduwe van zijn broer Johannis, Elisabeth Maria van de Velde te Sliedrecht. De onderneming was statutair gevestigd te Rotterdam. Het doel van de vennootschap werd in de statuten omschreven als het uitoefenen van het bankiersbedrijf in den ruimsten zin, het doen van finantieele operatiën en alles wat daarmee in verband staat, alsmede het deelnemen in soortgelijke ondernemingen. Het maatschappelijk kapitaal bij aanvang bedroeg ƒ 1.000.000,-, verdeeld in 2000 aandelen van ƒ 500,-, waarvan ƒ 200.000,- werd geplaatst. Van de aandelen stonden er 400 op naam, de rest was aan toonder. In 1941 en 1942 werd ƒ 100.000,- weer ingekocht. Bij de oprichting trad Leendert van Splunder aan als directeur. Wegens beweerde vijandelijke opvattingen tijdens de oorlog werd hem in mei 1945 ontslag verleend. Op 20 november 1945 werd K. Roskam, sedert 1923 algemeen procuratiehouder, door de aandeelhouders benoemd tot waarnemend directeur, en kort daarop tot directeur. Er werd aanvankelijk kantoor gehouden aan het Slagveld te Rotterdam. In 1927 verhuisde de bank naar Diergaardelaan 31b. Dit pand werd in mei 1940 verwoest. Sindsdien huisde het bedrijf in kamer 205 van het beursgebouw te Rotterdam. In mei 1940 ging ook het archief verloren, op enkele fragmenten na. Over de ontwikkeling van de bank vóór die datum valt dan ook weinig te melden. Na de oorlog kan de bank worden gekenschetst als een goedlopende kleinere bankinstelling. Uit de cliëntendossiers valt af te leiden dat men zich met name richtte op huurkoopfinanciering, het effectenbedrijf en het assurantiebedrijf.

Reacties

In mijn bezit zijn enkele bescheiden uit de nalatenschap van Mej. J. Willemsteyn uit Ridderkerk die vanaf 1930 gewerkt heeft op het kantoor van de Rotterdamsche Bank in Ridderkerk, en begonnen is op het kantoor aan de Molendijk, waar zij de bank door de oorlog heeft geloodst. Op 1 januari 1955 werd zij benoemd tot Algemene Procuratiehoudster en werd daarmede de eerste vrouwelijke procuratiehoudster van een bank in Nederland. Dit laatste heb ik niet in de stukken kunnen terugvinden, maar gold in de familie als een feit.

Naast haar arbeidsovereenkomst en krantenknipsels bij haar 25-jarig jubileum kwam ik een Reisverslag tegen uit 1946 van een reis naar Denemarken, aangeboden door de Directie van de Bank aan medewerkers. Het is een mooi document uit die tijd.

Mocht u in het e.e.a. geïnteresseerd zijn dan wil ik u deze stukken graag toesturen.

Met vriendelijke groet,

Mw. H. van der Staay-Stip

(Mw. Willemsteyn was de tante van mijn man)

Geachte mevrouw van der Staay-Stip,

Uw reactie zal onder de aandacht worden gebracht van onze collega's van de afdeling collectie beheer. Een collega van die afdeling neemt zo spoedig mogelijk per mail contact met u op om de eventuele mogelijkheden met u te bespreken.

Met vriendelijke groet,

Het Nationaal Archief

Wie heeft er informatie over het glas in lood dat in het pand van de Roterdamche Bankvereenigin aan de Kneuterdijk 8 in den Haag heeft gezeten?
Ik heb namaelijkeen aantal glas-in-lood ramen waarvan beweert wordt dat zij uitditpand komen.
Ik zou graag willen weten; waar hebben deze ramen gezeten, wie heeft ze gemaakt, wat beelden ze uit, en wie is de ontwerper.

Wellicht zijn er nog foto's waar "per ongeluk" de ramen op staan?

Met vriendelijke groet,
Goos Vreugdenhil

Geachte heer Vreugdenhil,

Uw vragen zijn ter behandeling doorgezet aan onze collega's van de afdeling dienstverlening. Zo spoedig mogelijk neemt een collega per mail contact met u op.

Wellicht heeft u ook iets aan de informatie op deze pagina: https://nl.wikipedia.org/wiki/Hermann_Friedrich_Mertens

Ook kan het Haags Gemeente Archief u vast van dienst zijn. http://www.denhaag.nl/home/bewoners/kunst-en-cultuur/haags-gemeentearchi...

Met vriendelijke groet,

Het Nationaal Archief

Nieuwe reactie inzenden
Velden gemarkeerd met een sterretje (*) zijn verplicht
De inhoud van dit veld is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.
  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Toegelaten HTML-tags: <p> <a> <em> <strong> <br> <abbr> <span>
  • Zet HTML-elementen in hoofdletters om naar kleine letters.
Uitgebreid
Zoek in collecties
Zoek in