gahetNA in het Nationaal Archief

Commissariaat Indische Zaken

2.10.49
Centrale Archief Selectiedienst
Nationaal Archief, Den Haag
2002
cc0

Beschrijving van het archief

Naam archiefblok:

2.10.49
Auteur: Centrale Archief Selectiedienst
Nationaal Archief, Den Haag
2002
CC0

Periode:

1880-1950
merendeel 1927-1949

Omvang:

193,60 meter; 2964 inventarisnummers.

Taal van het archiefmateriaal:

De stukken zijn in het Nederlands, behoudens de correspondentie met buitenlandse instanties en personen, zoals leveranciers, gezanten en consuls van derde landen, alsook de documenten van internationale organisaties. Deze is Engels- of Franstalig.

Soort archiefmateriaal:

Normale geschreven, getypte en gedrukte documenten, geen bijzondere handschriften.

Archiefbewaarplaats:

Nationaal Archief, Den Haag

Samenvatting van de inhoud van het archief:

Het archief bevat de stukken van betreffende de aanschaffing van militaire en civiele goederen voor Nederlands-Indië, Suriname en Curaçao, de personeelsvoorziening van het Binnenlands Bestuur en het onderwijs in Nederlands-Indië, het militaire personeel (Koloniale Reserve en KNIL), de zorg voor oorlogsslachtoffers en repatrianten en de Indische comptabiliteit.

Archiefvormers:

  • Commissariaat voor Indische Zaken, 1927-1948
  • Commissariaat voor Indonesische Zaken, 1948-1949
  • Commissariaat voor Surinaamse Zaken, 1949-1960
  • Technisch Bureau van het Ministerie van Overzeese Gebiedsdelen, 1945-1949

Archiefvorming

Inhoud en structuur van het archief

Inhoud

Selectie en vernietiging

Het archief van het CIZ is niet volledig. De jaargangen 1927 - 1930 blijken al vroeger bij het ministerie te zijn geschoond. Sommige stukken die in de verbalenserie uit de jaren dertig veelvuldig voorkomen, ontbreken in die van de jaren ervoor. De verbalenseries uit de periode 1945 juni - 1949 december zijn ook verre van compleet aangetroffen: die van de afdeling H ontbrak geheel. Veel stukken zijn al voor de overdracht aan het Algemeen Rijksarchief door het ministerie integraal vernietigd. Tenslotte zijn ook alle comptabele registers in een vroeg stadium vernietigd.

De selectiewerkzaamheden, uitgevoerd in de jaren 1992 - 1993 zijn niet geëffectueerd. De selectiewerkzaamheden, uitgevoerd in de jaren 2002 - 2005 zijn gebaseerd op lijsten van handelingen, uitgevoerd door het Commissariaat voor Indische Zaken. De handelingen zijn als volgt gewaardeerd:

Bewaard is de neerslag, voortgekomen uit de handelingen:

  1. Vaststellen en wijzigen van de organisatie en werkwijze van het Ministerie van Koloniën, het Commissariaat voor Indische Zaken en de daaronder ressorterende diensten;
  2. Vaststellen, wijzigen, interpreteren en intrekken van wetten, algemene maatregelen van bestuur, Indische ordonnanties, uitvoeringsvoorschriften, reglementen;
  3. Toepassen in algemene zin van wetten, algemene maatregelen van bestuur, Indische ordonnanties, uitvoeringsvoorschriften, reglementen;
  4. Vervaardigen van periodieke overzichten, afleggen van verantwoording;
  5. Financiële afwikkeling van fraude, verduistering, diefstal en andere onaanvaardbare gedragingen van ambtenaren;
  6. Handhaving van eigendomsrechten van Nederlands-Indië in Nederland;
  7. Stimuleren van de belangen van Nederlands-Indië in Nederland;
  8. Bevorderen van de economische samenwerking tussen Nederland en Nederlands-Indië en van de handelsbetrekkingen met derde landen;
  9. Hulpverlening aan oorlogsgetroffenen;
  10. Behandeling van klachten;
  11. Verzoeken van verenigingen, bonden en andere instellingen over de rechtspositie van burgerlijke en militaire ambtenaren in algemene zin.

Ter vernietiging is de neerslag verwijderd, voortgekomen uit de handelingen:

  1. Verrichten van betalingen;
  2. Verrichten van boekingen van ontvangsten en uitgaven;
  3. Betaalbaarstellen van bezoldigingen, pensioenen, gagementen;
  4. Invorderen belastingschulden en andere schulden aan den lande;
  5. In ontvangst nemen, keuren, opslaan en verschepen van goederen naar de koloniën;
  6. Administratieve handelingen, zoals het verstrekken van eenvoudige inlichtingen aan derden (korte antwoorden, adresopgaven, doorverwijzingen), doen ondertekenen van processen-verbaal en andere documenten, uitreiking van bescheiden, afschriften, en duplicaten van documenten, verzending van Indische besluiten met kosten bezwaard, verzenden en doorzenden van stukken (geleidebrieven), behandeling onbestelbare poststukken.

Van enkele handelingen is de neerslag voor een deel bewaard gebleven, en voor een ander - aanzienlijk groter - deel ter vernietiging verwijderd:

  1. Sluiten van contracten wegens aankoop van goederen, benodigd voor de overheidsdienst in Nederlands-Indië, Suriname en Curaçao.
  2. a. Bewaard zijn de stukken betreffende de aanschaffing van militaire installaties, voer- en vaartuigen, zware machinerieën en apparatuur alsmede van cultuurgoederen.
  3. b. Vernietigd zijn de stukken betreffende de aanschaffing van grondstoffen, onderdelen, gebruiks- en verbruiksgoederen.
  4. Verrichten van administratieve handelingen op verzoek van de Indische regering.
  5. a. Bewaard zijn de stukken betreffende:
    • begeleiding van Indische groten tijdens hun bezoek aan Nederland;
    • verzoeken om heraldisch advies bij de Hoge Raad van Adel voor de toekenning van een wapen aan Indische lagere overheden;
    • overleg met Buitenlandse Zaken over de uitvoering van de regeling met de Chinese regering over de zgn. Boxerindemniteit;
    • regeling van het internationale ruilverkeer van wetenschappelijke publicaties;
    • bezuinigen op de uitgaven in Nederland ten laste van de Indische begroting;
    • doen inschrijven in registers van de Burgerlijke Stand van op schepen geboren en overleden personen;
    • bekendmaken van verzoeken tot naamsverandering en naamsaanneming door plaatsing van een advertentie in de Staatscourant, inclusief de behandeling van bezwaren tegen inwilliging van deze verzoeken.{%lijst%}
  6. b. Vernietigd zijn de stukken betreffende:
    • aanvragen en verzenden van consenten voor de uitvoer uit Nederland en de invoer in Indië van vuurwapens, munitie en ontplofbare stoffen;
    • indienen van verzoeken om rechtshulp uit Nederlands-Indië bij Nederlandse rechterlijke organen (verhoren van in Nederland verblijvende personen);
    • aankondigen van boekenonderzoek door accountants bij bedrijven in Nederland en Europa op verzoek van de Indische Belastingdienst;
    • afgifte van radiovergunningen voor Nederlandse schepen buiten Indië gebouwd of aangekocht, welke in Nederlands-Indië thuishoren;
    • verstrekken van adressen van bedrijven in Nederland en de koloniën, welke handelspartner zouden kunnen worden van verzoeker (handelsvoorlichting);
    • onderhoud, verzekering en schoonhouden van gebouwen in Nederland, welke aan Nederlands-Indië toebehoren;
    • verdeling in Nederland van Indische overheidspublicaties;
    • plaatsen van advertenties in de Staatscourant;
    • aanwijzen van deelnemers aan congressen en conferenties, welke als vertegenwoordigers van Nederlands-Indië optraden;
    • verstrekking van reis- en studieopdrachten aan ambtenaren en militairen, welke tijdelijk in Nederland verbleven (behoudens aan ambtenaren van Indonesische landsaard);
    • verstrekken van introducties aan ambtenaren en militairen voor bezoeken aan bedrijven en instellingen in Nederland en Europa;
    • afwijzen van open sollicitaties naar een functie bij de Indische overheid;
    • verrichten van de noodzakelijke formaliteiten (permits, visa, deviezenvergunningen) voor de uitzending van ambtenaren en deskundigen naar Engeland, de Verenigde Staten en Nederlands-Indië (alleen 1945 - 1946);
  7. Werven, opleiden, uitzenden van, toekennen van verlof, toelagen, vergoedingen, pensioen, wachtgelden aan en verstrekken van inlichtingen over individuele militairen en burgerlijke ambtenaren
  8. a. Het merendeel der stukken betrekking hebbend op een of meer individuele personen zal voor vernietiging in aanmerking komen.
  9. b. De neerslag voortgekomen uit de volgende handelingen, en betrekking hebbend op individuele personen, zal blijvend worden bewaard:
    • benoemen van ambtenaren in wetenschappelijke commissies en besturen;
    • verlenen van studieopdrachten aan bestuursambtenaren van Indonesische landsaard;
    • bemiddelen bij de tijdelijke vervanging van hoogleraren in Batavia door Nederlandse hoogleraren;
    • bemiddeling bij de uitzending van R.K.-geestelijken en verlenen van het radicaal van geestelijke van de tweede rang;
    • benoemen en ontslaan van (hoog)leraren aan Nederlandse universiteiten en aan de Hogescholen te Batavia;
    • benoemen en ontslaan van leraren aan de Koninklijke Militaire Academie en aan de Hogere Krijgsschool;
    • uitoefenen van toezicht op personen uit Oost- en West-Indië die met landssteun in Nederland studeren;
    • ontslaan wegens 'karaktereigenschappen, onverenigbaar met de militaire tucht';
    • behandelen van verweerschriften van ambtenaren en militairen tegen negatieve beoordeling van hun dienstvervulling;

Overigens zijn de stukken betreffende individuele personen nog niet fysiek vernietigd. In dit bestand bevinden zich stukken betreffende nog levende personen. Het is niet duidelijk of deze mensen nog rechten kunnen ontlenen of staven aan documenten in dit archief aanwezig. De feitelijke vernietiging is dan ook uitgesteld tot een nog nader te bepalen tijdstip. De verwachting is dat dit zal gebeuren in de periode 2015 - 2020.

Aanvullingen

Verantwoording van de bewerking

Ordening van het archief

Aanwijzingen voor de gebruiker

Verwant materiaal

Bijlagen

Beschrijving van de series en archiefbestanddelen

Reacties

Nieuwe reactie inzenden
Velden gemarkeerd met een sterretje (*) zijn verplicht
De inhoud van dit veld is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.
  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Toegelaten HTML-tags: <p> <a> <em> <strong> <br> <abbr>
  • Zet HTML-elementen in hoofdletters om naar kleine letters.
CAPTCHA
Deze vraag is om te testen of u een menselijke bezoeker bent en om geautomatiseerde spam te voorkomen.
Uitgebreid
Zoek in collecties
Zoek in