gahetNA in het Nationaal Archief

Kabinet Minister-President

2.03.01
H.H. Jongbloed
Nationaal Archief, Den Haag
2003
cc0

Beschrijving van het archief

Naam archiefblok:

2.03.01
Auteur: H.H. Jongbloed
Nationaal Archief, Den Haag
2003
CC0

Periode:

1924-1979
merendeel (1942)1924-1979(1989)

Omvang:

313,80 meter; 12710 inventarisnummers.

Taal van het archiefmateriaal:

Vrijwel alle stukken zijn in het Nederlands. Een geringe hoeveelheid is in het Engels en in het Duits geschreven.

Soort archiefmateriaal:

Normale geschreven, getypte en gefotokopieerde documenten, geen bijzondere handschriften.

Archiefbewaarplaats:

Nationaal Archief, Den Haag

Samenvatting van de inhoud van het archief:

Het archief bevat in de eerste plaats de neerslag van het handelen van de minister-president (MP) als voorzitter van de Ministerraad, onderraden en ministeriële commissies. Het archief weerspiegelt het politieke 'plooi- en schikwerk' van de MP en zijn ambtelijke staf om kwesties, ook controversiële, zonder politieke schade door de Ministerraad te loodsen. Dat beslaat àlle wetgevingsdossiers, veel regelgeving en àlle verdere zaken die de Ministerraad hebben beziggehouden. Daarnaast bevat het archief de neerslag van de specifieke taken van de MP: verantwoordelijkheid voor het Koninklijk Huis; coördinatie van het overheidsvoorlichtingsbeleid, coördinatie van de inlichtingen- en veiligheidsdiensten, voorbereiding van maatregelen voor oorlogs- of buitengewone omstandigheden. Hierbij wordt de ambtelijke staf van de MP regelmatig bijgestaan door commissies, werkgroepen en raden. Tevens is de MP een hoofdrolspeler in Koninkrijkszaken en het buitenlands beleid (als regeringsleider in Benelux- en Europees verband). Tenslotte is in het archief de bemoeienis te vinden met uitvoeringstaken welke doorgaans door ondergeschikte organen werden uitgevoerd, nl.: de Regerings-, vanaf 1953 Rijksvoorlichtingsdienst (1942-heden), de Regeeringscodedienst (1942-1945), de Regeringsdienst 'Oog en Oor' (1945-1946), de Buitenlandse Inlichtingendienst / Inlichtingendienst Buitenland (1946-1994), de Centrale Veiligheidsdienst (1946-1949), de Staf voor de Civiele Verdediging (1960-1971) en de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (1972-heden).

Archiefvormers:

  • Ministerie voor Algemeene Oorlogvoering van het Koninkrijk (AOK) 1942-1946
  • Kabinet van de Minister-President (KMP) 1946-1947
  • Ministerie van Algemene Zaken, Kabinet van de Minister-President (AZ/KMP) 1947-
  • Voorlichtingsraad 1947-
  • Staatscommissie ter Bestudering van het Annexatievraagstuk 1945-1946
  • Adviescommissie Overheidsbeleid inzake Voorlichting 1946
  • Commissie tot onderzoek naar de toestanden bij het voormalige BNV (Commissie-Wijnveldt) 1946-1948
  • Commissie Reorganisatie Overheidsvoorlichting 1947-1948
  • Commissie 'Jansen' (1948-1957)
  • Commissie Civiele Verdedigingsvoorbereiding CCVV (1950-1956)
  • Commissie Richtlijnen voor ambtenaren in geval van bezetting van Nederland (Commissie-Kan) 1956-1958
  • Commissie tot Beveiliging van de Staat (Commissie Fock) 1948-1949
  • Commissie van Advies voor de Overheidsvoorlichting 1949-1950
  • Commissie van Coördinatie van de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten 1949-1955
  • Subcommissie Buitenland van de Commissie van Coördinatie van de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten 1949-1955
  • Bijzondere Voorlichtingscommissie (BVC) 1951-1977
  • Commissie Algemene Verdedigingsvoorbereiding (CAV) 1952-1972
  • Voorzitter Commissies Inwendige Veiligheid 1953-1955 en 1963-1979
  • Comité Verenigde Inlichtingendiensten Nederland (CVIN) 1957-1979
  • Werkgroepen Continuïteit Besluitvorming op het hoogste nationaal niveau onder oorlogs- of buitengewone omstandigheden 1961-1967
  • Commissie van Advies inzake Uitkeringen ten gunste van Nederlandse Slachtoffers van de Nationaal-Socialistische vervolging (Commissie-Drees) 1961-1962
  • Commissie van advies inzake de gedragingen van mr. L.E. Larive (Commissie-Modderman) 1961-1962
  • Comité Nationale Herdenking 1813-1963
  • Voorzitter van de Commissie Veiligheidsonderzoek Vertrouwensfuncties Rijksoverheid (Commissie-Bos) 1968-1970
  • Commissie Heroriëntatie Overheidsvoorlichting (Commissie-Biesheuvel) 1968-1970
  • Commissie Belastingvrijdom Koninklijk Huis (Commissie Simons) 1968-1969
  • Stuurgroep en Coördinatiegroep Excessennota Indonesië 1969
  • Commissie Interdepartementale Taakverdeling en Coördinatie (Commissie-Van Veen) 1969-1971
  • Werkgroep van Secretarissen-Generaal voor AVR-vraagstukken (1969-1974)
  • Nationaal Comité Zilveren Regeringsjubileum Koningin Juliana 1972-1973
  • Commissie-Langemeijer 1973
  • Ambtelijke Commissie Heroverweging Overheidstaken 1975-1978
  • Koninkrijkswerkgroep 1978-1980
  • Interdepartementale Commissie Bescherming tegen ABC-gevaren 1954-1956
  • Werkgroep Coördinatie ABC-aangelegenheden 1956-1958
  • Kabinets(in)formateurs 1959-1977

Archiefvorming

Inhoud en structuur van het archief

Aanwijzingen voor de gebruiker

Verwant materiaal

Beschikbaarheid van kopieën

Afgescheiden archiefmateriaal

Verwante archieven

Publicaties

G. Aalders en C. Hilbrink, De affaire Sanders, spionage en intriges in herrijzend Nederland, Den Haag 1996M.D. Bogaarts, Parlementaire geschiedenis van Nederland na 1945, deel II: de periode van het kabinet-Beel 3 juli 1946 - 7 augustus 1948, 's-Gravenhage 1989L. de Jong, Het Koninkrijk der Nederlanden in de Tweede Wereldoorlog, deel 9, Londen, 's-Gravenhage 1979M. de Keizer, De gijzelaars van Sint Michielsgestel, een elite-beraad in oorlogstijd, Alphen aan den Rijn 1979H. Dooyeweerd, De ministerraad in het Nederlandsche staatsrecht, Amsterdam 1917F.J.F.M. Duynstee, De kabinetsformaties 1946-1965, Deventer 1966F.J.F.M. Duynstee en J. Bosmans, Parlementaire geschiedenis van Nederland na 1945, I: Het kabinet Schermerhorn-Drees 24 juni 1945 - 3 juli 1946, Assen/Amsterdam 1977D. Engelen, Geschiedenis van de Binnenlandse Veiligheidsdienst, 's-Gravenhage 1995C. Fasseur, Wilhelmina, de jonge koningin, z.pl. 1998C. Fasseur, Wilhelmina, krijgshaftig in een vormeloze jas, z.pl. 2001 Gedenkboek Gijzelaarskamp 'Beekvliet' St. Michielsgestel, z.j. [1947][P.S. Gerbrandy], Eenige hoofdpunten van het regeringsbeleid in Londen gedurende de oorlogsjaren 1940-1945, 's-Gravenhage 1946L.J. Giebels, Beel, van vazal tot onderkoning, biografie 1902-1977, Den Haag 1995R.J. Hoekstra, De Ministerraad in Nederland, preadvies, Zwolle 1983F.A.C. Kluiters, De Nederlandse inlichtingen- en veiligheidsdiensten, 's-Gravenhage 1993, supplement 1995H. Mulder, Excellente foto's, 13 ministers-presidenten te kijk, Zutphen 1998Tweede Kamer der Staten Generaal, Enquêtecommissie Regeringsbeleid 1940-1945, Verslag houdende de uitkomsten van het onderzoek, 's-Gravenhage 1950Ministerie van Algemene Zaken/Rijksarchiefdienst-PIVOT/Ministerie van OCW/D. Engelen, Inlichtingendienst Buitenland, een institutioneel onderzoek naar de Buitenlandse Inlichtingendienst/Inlichtingendienst Buitenland (1946-1996), 's-Gravenhage 1998Ministerie van Defensie/Rijksarchiefdienst-PIVOT/Ministerie van OCW/D. Engelen, De militaire inlichtingendiensten, een institutioneel onderzoek naar het handelen van de overheid op het gebried van de militaire inlichtingendiensten, 1945-1999, 's-Gravenhage 1999Rijksarchiefdienst/PIVOT/Ministerie van WVC/L. Hovy, Cordinatie op hoog niveau, institutioneel onderzoek naar de ministeriële coördinatieorganen en de ambtelijke voorportalen 1945-1990, 's-Gravenhage 1992Rijksarchiefdienst/PIVOT/Ministerie van WVC/L. Hovy, Rapport betreffende de bewerking van de archieven van het Kabinet van de Minister-President, Ministerie van Algemene Zaken, 1942-1979, 's-Gravenhage (niet gepubliceerd) 1993Ministerie van Algemene Zaken/Rijksarchiefdienst-PIVOT/Ministerie van OCW/M.J.B. Kavelaars, 'In den strijd tegen onwetendheid, valsche voorstelling en leugen', een institutioneel onderzoek naar het \ beleidsterrein voorlichting van de Rijksoverheid 1931-1990, 's-Gravenhage 1997Rijksarchiefdienst/PIVOT/Ch. Zeegers, 'Geschiedschrijving van de toekomst; een onderzoek naar instituties en handelingen met betrekking tot de algemene wetenschappelijke voorbereiding van het Regeringsbeleid, (1892)1945-1996', 's-Gravenhage 1997M.J. Prinsen, 'De Minister-President' in Bestuurswetenschappen jg. 1 nr. 7G. Puchinger, Colijn en het einde van de coalitie, de geschiedenis van de kabinetsformaties 1918-1939, 3 delen, Kampen 1969, 1980 en Leiden 1993G. Puchinger, Nederlandse minister-presidenten van de twintigste eeuw, Amsterdam 1984J.P. Rehwinkel, De minister-president, eerste onder gelijken of gelijke onder eersten, Zwolle 1991, W. Schermerhorn, Minister-President van Herrijzend Nederland, Naarden 1977 Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden 1816-heden Nederlands(ch)e Staatscourant 1813-hedenJ. van den Tempel, Nederland in Londen, ervaringen en beschouwingen, Haarlem 1946M.J.D. van der Voet, '25 jaar Algemene Zaken, geschiedenis van het ontstaan en van de ontwikkeling van het ministerie van Algemene Zaken', doctoraalscriptie, niet gepubliceerd (1973). Een kopie inclusief de in 1973 vertrouwelijk gehouden annexen in inventarisnummer 7307. Een verkorte en niet-geannoteerde versie van Van der Voets beschouwingen in: Bestuurswetenschappen mei/juni 1974 nr. 3.E. van Raalte, De Minister-President, 's-Gravenhage 1917E. van Raalte, De ontwikkeling van het minister-presidentschap in Nederland, België, Frankrijk, Engeland en enige andere landen, een studie van vergelijkend staatsrecht, Leiden 1954E. van Raalte, Staatshoofd en ministers, Nederlands Constitutionele Monarchie historisch staatsrechtelijk belicht, Zwolle 1971M. Wagenaar, De Rijksvoorlichtingsdienst, geheimhouden, toedekken en openbaren, Den Haag 1997WRR Voor de eenheid van beleid, beschouwingen ter gelegenheid van vijftig jaar Ministerie van Algemene Zaken, 's-Gravenhage 1987

Bijlagen

Beschrijving van de series en archiefbestanddelen

Reacties

Nieuwe reactie inzenden
Velden gemarkeerd met een sterretje (*) zijn verplicht
De inhoud van dit veld is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.
  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Toegelaten HTML-tags: <p> <a> <em> <strong> <br> <abbr>
  • Zet HTML-elementen in hoofdletters om naar kleine letters.
Uitgebreid
Zoek in collecties
Zoek in