Nationaal Archief. Collectie, tentoonstellingen en activiteiten

Kust van Guinea

1.05.14
R. Bijlsma
Nationaal Archief, Den Haag
1921
cc0

Beschrijving van het archief

Naam archiefblok:

1.05.14
Auteur: R. Bijlsma
Nationaal Archief, Den Haag
1921

CC0

Periode:

1658-1872

Omvang:

1146 inventarisnummers.

Taal van het archiefmateriaal:

Het merendeel der stukken is in het Nederlands.

Soort archiefmateriaal:

Normale geschreven en gedrukte teksten. De Nederlandstalige stukken van voor ca. 1700 zijn geschreven in het gotische cursiefschrift, met name in de oud-Hollandse klerkencursief.

Archiefbewaarplaats:

Nationaal Archief, Den Haag

Samenvatting van de inhoud van het archief:

Het archief is gerubriceerd in twee tijdperken. Uit de eerste periode tot 1816 zijn stukken bewaard gebleven van de directeur-generaal, gouverneur-generaal (vanaf 1801)en commandant-generaal (vanaf 1810) , bestuurders van de "Kuste van Guinea". Het betreft onder meer journaals van het fort Sint George d` Elmina waar het gezag zetelde. Ook uit het tijdperk 1816-1872 zijn veel journaals bewaard gebleven evenals correspondentie met de buitenforten , bijvoorbeeld Accra. In 1816 was H.W.Daendels was tot gouverneur-generaal benoemd.
In deze rubriek zijn ook stukken te vinden die te maken hebben met de "goudwassching-delving". De reden waarom de Portugezen in 1470 naar Afrika waren gekomen en het handelsfort bouwden. In 1637 werd Elmina door de Nederlanders veroverd.
Het archief bevat ook financiële stukken van de "contrarolleur der financiën en magazijnen-fiscaal" zoals het "stukboek van aanwezige voorraden goud, geldspecie, romaals [stukken textiel die als betaalmiddel van de Afrikaanse arbeiders fungeerden], rhum enz. 1833-1855.
Onder de subrubriek "gedeponeerde stukken" vindt men de papieren uit 1855-1863 van Penni Annam, een Afrikaanse soldaat. In Elmina was in 1836 en werfdepot opgericht. In de tijd tussen 1855 en 1872 begon men opnieuw met de werving van Afrikaanse soldaten voor de dienst in Nederlands-Indië, in kleinere aantallen en alleen met vrijwilligers.
In 1872 werden de Nederlandse bezitingen aan Engeland overgedragen.

Archiefvormers:

  • Agent van het Succursale-Depôt te Comassie op de Kust van Guinea
  • Agent voor de Werving te Comassie op de Kust van Guinea
  • Ambtenaar van de Burgerlijke Stand op de Kust van Guinea
  • Assistent te Axim op de Kust van Guinea
  • Boekhouder op de Kust van Guinea
  • Boekhouder-Fiscaal-Secretaris-Kassier op de Kust van Guinea
  • Boekhouder-Officier van Justitie-Secretaris-Kassier op de Kust van Guinea
  • Commandant der Gewone Militaire Bezetting op de Kust van Guinea
  • Commandant en Directeur van het Afrikaanse Werfdepôt op de Kust van Guinea
  • Commandant-Generaal op de Kust van Guinea
  • Commandeur op de Kust van Guinea
  • Controleur der Belastingen op de Kust van Guinea
  • Controleur der Financiën en Magazijnen en Fiscaal op de Kust van Guinea
  • Directeur van het Afrikaanse Werfdepôt op de Kust van Guinea
  • Directeur-Generaal en Raden op de Kust van Guinea
  • Directeur-Generaal en Raden op de Kust van Guinea, Secretaris fungerend als Notaris
  • Directeur-Generaal en Raden over de Noord- en Zuidkust van Afrika
  • Directeur-Generaal van de Noordkust van Afrika en het Eiland St. Thomé
  • Factorijhouder te Apam op de Kust van Guinea
  • Fiscaal op de Kust van Guinea
  • Fort te Commany op de Kust van Guinea
  • Gezaghebber van het Buitenfort Accra op de Kust van Guinea
  • Gezaghebber van het Buitenfort Apam op de Kust van Guinea
  • Gezaghebber van het Buitenfort Behien of Apollonia op de Kust van Guinea
  • Gouverneur op de Kust van Guinea
  • Gouverneur-Generaal op de Kust van Guinea (1801-1807)
  • Gouverneur-Generaal op de Kust van Guinea (1816-1820)
  • Grote Raad op de Kust van Guinea
  • Grote Raad op de Kust van Guinea, Secretaris fungerend als Notaris
  • Kassier op de Kust van Guinea
  • Kleine Raad op de Kust van Guinea
  • Koloniale Raad op de Kust van Guinea
  • Krijgsraad te Velde op de Kust van Guinea
  • Kust van Guinea, Consulaat van Sardinië
  • Notaris op de Kust van Guinea
  • Ontvanger der Inkomende Rechten op de Kust van Guinea
  • Postdirecteur op de Kust van Guinea
  • President en Raden op de Kust van Guinea
  • President en Raden op de Kust van Guinea, Secretaris fungerend als Notaris
  • Raad op de Kust van Guinea
  • Rechtbank op de Kust van Guinea
  • Secretaris op de Kust van Guinea
  • Secretaris-Kassier op de Kust van Guinea
  • Vendumeester op de Kust van Guinea
  • Vice-President en Publiek Aanklager op de Kust van Guinea
  • Wees- en Onbeheerde Boedelkamer op de Kust van Guinea
  • Annam, Penni
  • Niesen , Jan vrijhandelaar op de Kust van Guinea
  • Ruhle, Abraham
  • Stupani, J.C.
  • Wijngaarden, H. van

Archiefvorming

Geschiedenis van het archiefbeheer

De overdracht der Nederlandsche Bezittingen ter Kuste van Guinea, waarvan de afstand aan Groot-Britannië bij overeenkomst van 25 Februari 1871 (gepubliceerd in Staatsblad 1872 no. 17) bepaald was, had 6 April 1872 plaats. Het grootste gedeelte van het archief was vooraf geïnventariseerd en ter opzending naar het moederland gereed gemaakt.

Omtrent de bewaring dezer stukken werd in Mei 1872 eene briefwisseling gevoerd tusschen den minister van Koloniën en zijn ambtgenoot van Binnenlandsche Zaken, welke er toe leidde, dat deze Minister tot opneming in het Algemeen Rijksarchief opdracht gaf bij schrijven aan den Archivaris van het Rijk van 29 Mei 1872, 5de afd. Onderwijs, Kunsten en Wetenschappen no. 184. Bij dit schrijven waren gevoegd lijsten der stukken, welke men ter Kuste had samengesteld. Daar evenwel plaatsgebrek de opberging in het Algemeen Rijksarchief (nu Nationaal Archief) verhinderde, bleven de naar het moederland getransporteerde kisten met archiefstukken op het departement van Koloniën. In 1878 geschiedde de overbrenging van 19 kisten naar het Algemeen Rijksarchief, vanwaar deze in 1880 ter ontpakking werden overgebracht naar den zolder boven het Gerechtshof. Eerst in 1885 werden de bescheiden voor goed in het Algemeen Rijksarchief opgeborgen. In hetzelfde jaar werd nog eene kist met bescheiden daarheen overgebracht, welke indertijd op het departement van Koloniën was achtergebleven.

Een groot deel van het zeventiende-eeuwsche archief blijkt reeds verloren te zijn geweest op het einde van de 18de eeuw: van de archieven, die in het jaar 1796 bewaard werden ter raadkamer binnen het hoofdkasteel Sint George d'Elmina, wordt eene summiere opgave aangetroffen in den inventaris, opgemaakt op 25 October 1796 en berustend in het "Protocol van Origineele Stukken" van dat jaar (Inv. no. 329).

De verwerving van het archief

Het archief is bij Koninklijk Besluit of ministeriële beschikking overgebracht.

Inhoud en structuur van het archief

Aanwijzingen voor de gebruiker

Verwant materiaal

Beschrijving van de series en archiefbestanddelen

Reacties

Nieuwe reactie inzenden
Velden gemarkeerd met een sterretje (*) zijn verplicht
De inhoud van dit veld is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.
  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Toegelaten HTML-tags: <p> <a> <em> <strong> <br> <abbr> <span>
  • Zet HTML-elementen in hoofdletters om naar kleine letters.
Uitgebreid
Zoek in collecties
Zoek in