gahetNA in het Nationaal Archief

Overbrenging Akte van Abdicatie naar Nationaal Archief


Den Haag

Op dinsdag 7 mei wordt de Akte van Abdicatie, waarin koningin Beatrix een week geleden afstand deed van de troon, door het Kabinet van de Koning officieel overgebracht  naar het Nationaal Archief. Deze akte is na overbrenging het jongste archiefstuk van het Nationaal Archief. Het document wordt opgenomen in het reeds bij het Nationaal Archief berustende deel van het Kabinetsarchief.

Jongste archiefstuk

Het Nationaal Archief is de officiële bewaarplaats voor de archieven van de centrale overheid, dus onder meer de ministeries, de Hoge Colleges van Staat en ook het Kabinet van de Koning. Volgens de Archiefwet uit 1995 moeten al deze organisaties hun documenten naar het Nationaal Archief overbrengen wanneer ze ouder zijn dan 20 jaar. In het geval van de Akte van Abdicatie is die termijn verkort tot minder dan 1 week. De Archiefwet biedt veel ruimte voor vervroegde overbrenging van overheidsarchief. De belangrijkste eis is dat de overbrengende instantie en het archief het allebei willen. Bij de Akte van Abdicatie is dat zo.

Digitaal beschikbaar

Het Nationaal Archief is er niet alleen om te bewaren, maar ook om overheidsinformatie aan het publiek beschikbaar te stellen. De Akte van Abdicatie is bij uitstek een document dat alle inwoners van Nederland aangaat. Daarom stelt het Nationaal Archief na overbrenging de akte in digitale vorm beschikbaar. Vanaf 8 mei is hij, samen met de eerder abdicatieaktes te zien op een speciale pagina op deze website.

Abdicatie

Een abdicatie is in de geschiedenis van Nederland 3 keer eerder voorgekomen: Willem I trad in 1840 af, Wilhelmina in 1948 en Juliana 1980. De koningen Willem II en Willem III stierven in het harnas. Was voor de beide koninginnen ouderdom de reden voor hun abdicatie, voor Willem I was het vooral teleurstelling. Sinds 1837 was hij weduwnaar. Hij wilde hertrouwen met de katholieke Zuid-Nederlandse gravin d’Oultremont. Dat gaf veel verzet van ministers en burgerij. Daarnaast was hij het principieel oneens met de grondwetsherziening van 1840. Ten slotte kon hij het uiteenvallen van zijn verenigd koninkrijk niet verkroppen; België is in 1839 onafhankelijk geworden.

Topstukken in de Nieuwe Kerk

De Akten van Abdicatie behoren net als de grondwet van 1814 tot de topstukken van het Nationaal Archief. Deze topstukken zijn vanaf zaterdag 11 mei in de Nieuwe Kerk in Amsterdam te zien in de tentoonstelling 'Ingehuldigd! De Oranjes en De Nieuwe Kerk'.

Redactioneel bericht

Voor meer informatie kunt u contact opnemen met Jacqueline van Walbeek, 06-50520543.

Uitgebreid
Zoek in collecties
Zoek in