Nationaal Archief. Collectie, tentoonstellingen en activiteiten

Scans Admiraliteitsstukken uit VS online


Den Haag


Sinds kort zijn 25 Nederlandse archiefstukken, die in de Verenigde Staten worden bewaard, op de website van het Nationaal Archief te bekijken. Hoe kwamen deze documenten van de Admiraliteiten van Zeeland, Rotterdam en Amsterdam in de VS terecht?

Verzamelaar Brodhead

John Romeyn Brodhead (1814-1873) is een historisch onderzoeker en verzamelaar. Hij krijgt van de gouverneur van New York de opdracht om in Europa documenten te zoeken over de vroegste geschiedenis van de staat New York. In 1844 is hij in Den Haag waar hij enkele archiefstukken afkomstig van het ministerie van Marine opkoopt en naar de VS meeneemt. De stukken komen terecht bij de Rutgers University in New Jersey waar Brodhead gestudeerd heeft.

Brand!

De stukken die Brodhead meeneemt, hebben duidelijke brandsporen. Zeer waarschijnlijk is het zo gegaan: op 8 januari 1844 is een dienstmeisje wat onvoorzichtig als ze kaarsen aansteekt in een van de vertrekken van de minister van Marine aan het Haagse Lange Voorhout. De gordijnen vliegen in brand en het vuur verspreidt zich razendsnel door het gebouw waar het Admiraliteitsarchief wordt bewaard. Ambtenaren gooien de bedreigde archiefstukken uit het raam waarna een ijskoude wind ze verder in de stad Den Haag verspreidt.

Beroemde briefschrijvers

Slechts een deel van de verschroeide archiefstukken wordt weer teruggebracht naar het ministerie en belandt uiteindelijk in het Nationaal Archief. Veel stukken komen in handen van verzamelaars zoals Brodhead. Hij zal de handtekeningen op de stukken vast herkend hebben: 17e -eeuwse beroemdheden als Johan van Oldenbarnevelt, Johan en Cornelis de Witt, Maarten Tromp, Michiel de Ruyter en verschillende Prinsen van Oranje.

De stukken

De 25 stukken die Brodhead meeneemt zijn dus afkomstig van admiraals, stadhouders en politici. Ze gaan over administratieve zaken tijdens de Nederlandse oorlogen met Spanje, Frankrijk en Engeland (1613-1677) en behoren tot het archief van de Admiraliteiten van Zeeland, Rotterdam en Amsterdam. Het Nationaal Archief heeft, vanuit het project Gedeeld Cultureel Erfgoed, de door de Rutgers University gescande brieven opgenomen in de collectie. Zo kunnen onderzoekers en geïnteresseerden kennisnemen van deze overzeese Nederlandse archiefstukken. 

Nationaal Archief

1.01.47.41 Digitaal duplicaat van de Collectie Brodhead
1.01.46 Archief van de Admiraliteitscolleges, 1586-1795
J.R. Brodhead, History of the State of New York, vol. 1, 1609-1664 (New York 1853), signatuur 60 G 14

Uitgebreid
Zoek in collecties
Zoek in