Nationaal Archief. Collectie, tentoonstellingen en activiteiten

100 jaar documenten over grondrechten, democratie en nationale identiteit


Den Haag

Het Instituut voor Nederlandse Geschiedenis (ING) presenteerde 15 november in het Nationaal Archief de digitale onderzoeksgids Grondwetscommissies 1883-1983. Een toepasselijke locatie, omdat daar de Nederlandse grondwetten uit het verleden bewaard worden. Maar niet alleen de grondwetten zelf. Ook heel veel documenten van de staats- en andere commissies die de regeringen adviseerden over grondwetswijzigingen, zijn in origineel terug te vinden in de collectie van het Nationaal Archief. De archieven van al deze grondwetscommissies, maar ook heel veel aanvullende documenten, zijn vanaf nu ook online beschikbaar.

Documenten digitaal raadpleegbaar

De onderzoeksgids Grondwetscommissies 1883-1983 heeft de vorm van een webpublicatie. In de gids zijn gegevens opgenomen over 17 opeenvolgende staatscommissies voor grondwetsherziening sinds 1883. Het gaat dan om informatie over hun specifieke opdrachten, hun leden, van buitenaf betrokken personen en maatschappelijke instellingen, en uiteraard al het archiefmateriaal dat daarvan is overgeleverd.
Ruim 10.000 pagina’s notulen en verslagen zijn verzameld. Deze zijn alle als doorzoekbare scans in de digitale gids opgenomen.

Nationaal Archief 'hofleverancier'

Voor het samenstellen van de onderzoeksgids kon op ruime schaal worden geput uit de rijke collectie van het Nationaal Archief. Niet alleen voor de kernarchieven van de 17 grondwetscommissies, maar ook voor de aanvullende ambtelijke collecties. In totaal beschikt het Nationaal Archief over archieven van niet minder dan 49 van de commissieleden en van 31 van de instellingen, die bij de advisering een rol hebben gespeeld.

Overzichtelijk en gebruiksvriendelijk

De onderzoeksgids heeft een heldere indeling en is zeer gebruiksvriendelijk. Een tijdbalk met daarin alle Grondwetscommissies uit het tijdvak 1883-1983 en alle in die periode herziene grondwetten vormt het startpunt. Vanuit dit overzicht kun je doorklikken naar alle afzonderlijke commissies. Op die manier krijg je achtergrondinformatie te zien over die betreffende commissie, maar ook zijn hier alle archiefstukken online leesbaar.
Dit is echter slechts één manier om de gids te doorzoeken. Verder kan in de gids namelijk gezocht worden op persoon, op instelling en op gescande documenten. Ook is een algemene zoekfunctie voor de hele onderzoeksgids beschikbaar.

Fraai tijdsbeeld

De documenten geven een fraaie inkijk in de voorbereiding van grote staatsrechtelijke debatten over bijvoorbeeld kiesrecht of onderwijs, vanuit de achterkamers van de politiek. Door de ogen van de commissieleden doemt ook in meer algemene zin een tijdsbeeld op. Nu weer actuele onderwerpen als godsdienst, Nederlanderschap of Europese samenwerking, maar ook dienstplicht, prostitutie, de taak van een burgemeester of de troonopvolging van de Oranjefamilie passeren de revue.

Door deze grote verscheidenheid aan onderwerpen, is de digitale onderzoeksgids Grondwetscommissies van het ING niet alleen interessant voor historici, juristen en parlementair journalisten, maar ook voor iedereen die meer wil weten over de achtergronden van een aantal grote maatschappelijke veranderingen van de afgelopen eeuw.

Bekijk de Onderzoeksgids Grondwetscommissies 1883-1983 op de website van het Instituut voor Nederlandse Geschiedenis.

Termen:

Reacties

Nieuwe reactie inzenden
Velden gemarkeerd met een sterretje (*) zijn verplicht
De inhoud van dit veld is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.
  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Toegelaten HTML-tags: <p> <a> <em> <strong> <br> <abbr>
  • Zet HTML-elementen in hoofdletters om naar kleine letters.
Uitgebreid
Zoek in collecties
Zoek in