gahetNA in het Nationaal Archief

Nationaal Archief schijnt licht op uitvinders en octrooien


Den Haag

Op 1 oktober verscheen het boek Uitvinders in Nederland vier eeuwen octrooien, een coproductie van het Nationaal Archief en Quest Historie. De rijk geïllustreerde publicatie geeft een indrukwekkend beeld van de roem en tragedie van Nederlandse uitvinders en hun historische uitvindingen. Het boek is gebaseerd op octrooien die het Nationaal Archief bewaart. Octrooien, vaak voorzien van bijzondere tekeningen, moesten de uitvindingen van ingenieurs, technici en Willie Wortels beschermen.

Octrooien

Aan het einde van de zestiende eeuw begon de Nederlandse overheid octrooien te verlenen op uitvindingen. Beroemde uitvinders alsSimon Stevin en Jan Adriaansz. Leeghwater behoorden tot de eersten die hun uitvindingen met een octrooi beschermden.
Naast overheidsbescherming waren octrooien ook bedoeld om de ontwikkeling van de techniek een handje te helpen. Premies en prijzen waren te verdienen voor wie met een gouden idee kwam, bijvoorbeeld om de beruchte paalworm te bestrijden die in de achttiende eeuw de Nederlandse kust bedreigde. De bewaarde octrooien bieden een verrassende blik in ons technologisch verleden.

Nederland waterland

Veel octrooien hebben te maken met water. Het besef dat land maakbaar is, hebben we in de geschiedenis niet beperkt tot ons eigen kleine stukje wereld. De zee heeft altijd een grote dreiging gevormd voor ons land. Maar aan de andere kant kon Nederland dankzij de zee een grote rol op het wereldtoneel gaan spelen. Door de uitvinding van de door wind aangedreven houtzaagmolen door Cornelis Corneliszoon van Uitgeest in 1593 konden er 30 maal zoveel planken dan met mankracht gezaagd worden. Hierdoor kon de Nederlandse vloot in de 17e eeuw explosief groeien.

Tentoonstelling

De speciale editie van Quest Historie komt uit in de aanloop naar de tentoonstelling ‘De Maakbare Wereld’, die vanaf 19 december in de Kunsthal te zien zal zijn. Het Nationaal Archief toont in samenwerking met de TU Delft de variëteit aan innovatiekracht in Nederland door de eeuwen heen. De interactieve tentoonstelling biedt een kijkje in de wereld van de uitvinder met maquettes, proefmodellen, ontwerpen en tekeningen.

Uitvinders in Nederland vier eeuwen octrooien is te verkrijgbaar bij het Nationaal Archief en boekhandels.
ISBN: 9789460440137
Prijs: € 16.95

Tentoonstelling ‘De Maakbare Wereld’, vanaf 19 december tot en met 21 maart  2010 in de Kunsthal, Rotterdam. 

Reacties

Nieuwe reactie inzenden
Velden gemarkeerd met een sterretje (*) zijn verplicht
De inhoud van dit veld is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.
  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Toegelaten HTML-tags: <p> <a> <em> <strong> <br> <abbr>
  • Zet HTML-elementen in hoofdletters om naar kleine letters.
Uitgebreid
Zoek in collecties
Zoek in