Nationaal Archief. Collectie, tentoonstellingen en activiteiten

Politionele actie 'Product'


Den Haag

Het kostte Nederland veel moeite om zijn kolonie Nederlands-Indië los te laten. In de jaren na de Tweede Wereldoorlog ontstond een gewapende strijd tussen het moederland en de naar onafhankelijkheid strevende Indonesiërs. De eerste politionele actie, genaamd ‘Operatie Product’, begon zestig jaar geleden op 21 juli 1947. Het Nationaal Archief bewaart de ‘Collectie Archieven Strijdkrachten in Nederlands-Indië’ waarin de strijd tot in detail is terug te vinden.

Weg naar onafhankelijkheid

In een poging om de onafhankelijkheidsstrijd de kop in te drukken werden duizenden militairen naar Nederlands-Indië gestuurd. Onder internationale druk moest Nederland wel aan de onderhandelingstafel plaatsnemen wat in 1946 uitmondde in het Akkoord van Linggadjati waarin een stapsgewijze losmaking van de kolonie geregeld werd. Het akkoord werd door beide partijen echter verschillend geïnterpreteerd en vervolgonderhandelingen verliepen stroef. Op 20 juli 1947 zegde Nederland het Akkoord op en startte de dag erna de eerste politionele actie.

Politionele acties

De militaire operatie ‘Product’ had de bedoeling om de belangrijkste plantages en olievelden weer onder Nederlands gezag te brengen. Op 5 augustus was het doel bereikt maar het Indonesische leger en de vele zelfstandige Indonesische gevechtsgroepen legden zich steeds meer toe op een guerrilla. Nieuwe onderhandelingen en een nieuw akkoord haalden wederom niets uit en de tweede politionele actie met de codenaam ‘Kraai’, eind 1948, was geen succes. De guerrilla laaide ongekend hevig op en Nederland stond er internationaal gezien alleen voor. De strijd was verloren en op 27 december 1949 werd de soevereiniteit aan de Verenigde Staten van Indonesië overgedragen.
Wie geïnteresseerd is in de nadagen van Nederland als koloniale macht en militaire historie kan zijn hart ophalen aan de militaire actieplannen, kaarten, verslagen, dagboeken, politieke rapporten, spionage- en propagandastukken die het archief rijk is.

Nationaal Archief

Ministerie van Defensie, Collectie Archieven Strijdkrachten in Nederlands-Indië, (1938-1939) 1941-1957 (1960). Toegang 2.13.132 
 

Reacties

Nieuwe reactie inzenden
Velden gemarkeerd met een sterretje (*) zijn verplicht
De inhoud van dit veld is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.
  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Toegelaten HTML-tags: <p> <a> <em> <strong> <br> <abbr>
  • Zet HTML-elementen in hoofdletters om naar kleine letters.
Uitgebreid
Zoek in collecties
Zoek in