Nationaal Archief. Collectie, tentoonstellingen en activiteiten

Bevrijdingsdag


Den Haag

Op 5 mei herdenken we voor de 62e keer het einde van de Duitse en Japanse bezetting en vieren we de vrijheid. Toch had 6 mei ook wel de geschiedenis in kunnen gaan als bevrijdingsdag.

Zijn we nu vrij of niet?

Er heerst in de meidagen van 1945 veel verwarring. Op 4 mei capituleert de Duitse admiraal Von Friedeburg te Lüneburg namens de Duitse troepen in Noordwest Europa. Om 8 uur ’s ochtends op 5 mei zou de capitulatie ingaan. De Duitse opperbevelhebber van ‘Festung Holland’, Johannes Blaskowitz meent echter dat de capitulatie niet geldt voor Westelijk Nederland en weigert bovendien te capituleren zolang hij niet de waarborg krijgt dat zijn troepen niet in Russische krijgsgevangenschap worden afgevoerd.

Geen feestdag

Een gevaarlijke situatie, ook omdat de geallieerden nog niet in het westen aanwezig zijn en de Duitsers gewoon bewapend zijn. Ondertussen zendt Radio Oranje de boodschap ‘Nederland is vrij’ uit. Volgens de Binnenlandse Strijdkrachten begrijpt het volk er niets van. In sommige plaatsen wordt er uitgebreid gevlagd en gefeest, in andere niet. Op 5 mei wordt er alles aan gedaan 'om de vreugde-uitingen van het volk te stuiten'.

Ongeduld

De Canadese Generaal Foulkes wil de capitulatie nu snel regelen en ontbiedt opperbevelhebber Blaskowitz naar Wageningen om de onvoorwaardelijke capitulatie van de Duitse troepen in Nederland te bespreken. Tot grote woede van Foulkes stuurt Blaskowitz een plaatsvervanger. Uiteindelijk komt Blaskowitz toch zelf naar Hotel De Wereld in Wageningen maar hij weigert het capitulatiedocument te tekenen. Hij vraagt en krijgt 24 uur uitstel.

6 mei

Op zondag 6 mei verschijnt Blaskowitz opnieuw in Wageningen. Dit keer vindt de bijeenkomst met Foulkes in een verlaten boerderij plaats. Zijn superieuren hebben hem overtuigd en Blaskowitz tekent op die zesde mei wel de capitulatie en daarmee was het eind van de Duitse bezetting van Nederland een feit.

Dag van de vrijheid

Ondanks de feiten is 5 mei de nationale feestdag geworden en geldt de bijeenkomst in hotel De Wereld als het moment van capitulatie. Blaskowitz’ uitstel heeft de geschiedenisboekjes dus niet gehaald.

Nationaal Archief

Ministerie van defensie: Ordedienst/Bevelhebber der Nederlandse strijdkrachten en Binnenlandse Strijdkrachten, Toegang 2.13.137, inv.nr. 156

Bibliotheek Nationaal Archief

Het Koninkrijk der Nederlanden in de Tweede Wereldoorlog, Dr. L. de Jong, Den Haag 1982

Reacties

Nieuwe reactie inzenden
Velden gemarkeerd met een sterretje (*) zijn verplicht
De inhoud van dit veld is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.
  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Toegelaten HTML-tags: <p> <a> <em> <strong> <br> <abbr>
  • Zet HTML-elementen in hoofdletters om naar kleine letters.
Uitgebreid
Zoek in collecties
Zoek in